Yayın İlkeleri

Günün Ekseni; Türkiye’nin 81 ilinden, ülke gündeminden ve dünyadan gelişmeleri doğru, anlaşılır, dengeli ve kamu yararını gözeten bir yayın anlayışıyla okuyucularına ulaştırmayı amaçlayan dijital haber platformudur.

Bu Yayın İlkeleri; Günün Ekseni’nde yayımlanan haber, analiz, yorum, köşe yazısı, fotoğraf, video, sosyal medya içeriği ve diğer editoryal çalışmaların hazırlanması sırasında esas alınan temel kuralları açıklamaktadır.

1. Doğruluk

Günün Ekseni’nin temel önceliği, yayımlanan bilgilerin doğru ve doğrulanabilir olmasıdır.

Haber hazırlanırken mümkün olduğu ölçüde:

Bilginin kaynağı kontrol edilir.
Birden fazla kaynaktan doğrulama yapılır.
Resmî açıklamalar ve belgeler incelenir.
İddia ile kesinleşmiş bilgi birbirinden ayrılır.
Tarih, yer, kişi ve kurum bilgileri kontrol edilir.
Görsellerin haberle ilişkili olup olmadığı doğrulanır.
Sosyal medyada yayılan bilgiler doğrudan doğru kabul edilmez.

Doğrulanamayan iddialar kesin bir gerçekmiş gibi sunulmaz.

2. Hızdan önce doğruluk

Son dakika haberciliğinde hız önemli olmakla birlikte doğruluğun önüne geçirilemez.

İlk bilgilerin sınırlı veya değişebilir olduğu durumlarda bu durum okuyucuya açıkça belirtilir. Yeni bilgiler geldikçe haber güncellenebilir.

Bir gelişmenin henüz kesinleşmediği durumlarda:

“İddia edildi”
“İlk belirlemelere göre”
“Resmî açıklama bekleniyor”
“Ayrıntılar geliyor”

gibi haberin mevcut durumunu doğru yansıtan ifadeler kullanılabilir.

3. Tarafsızlık ve denge

Günün Ekseni herhangi bir siyasi parti, kişi, kamu kurumu, şirket veya çıkar grubunun yayın organı değildir.

Tartışmalı konularda:

İlgili tarafların görüşlerine yer verilmeye çalışılır.
Haber diliyle kişisel kanaat birbirine karıştırılmaz.
Suçlayıcı veya yönlendirici ifadelerden kaçınılır.
Bir kişinin veya kurumun açıklaması bağlamından koparılmaz.
Haber başlığı, metnin içeriğini doğru şekilde yansıtır.

Tarafsızlık, bütün görüşlerin doğruluk kontrolü yapılmadan eşit kabul edilmesi anlamına gelmez. Yanlış olduğu doğrulanmış bilgiler, yalnızca denge oluşturmak amacıyla gerçek bilgilerle aynı değerde sunulmaz.

4. Haber ve yorum ayrımı

Haber içerikleri ile yorum, analiz ve köşe yazıları birbirinden açık biçimde ayrılır.

Haber metinlerinde editörün veya yazarın kişisel görüşü gerçek bilgi gibi sunulmaz.

Yorum ve analiz niteliğindeki içeriklerde:

İçeriğin türü açıkça belirtilir.
Yazarın adı görünür şekilde yer alır.
Görüşlerle olgular birbirinden ayrılır.
Kullanılan verilerin kaynağı mümkün olduğunca belirtilir.

İmzalı köşe yazılarında ifade edilen görüşler, aksi açıkça belirtilmedikçe yazarın kişisel görüşleridir.

5. Kaynak kullanımı

Haberlerin hazırlanmasında aşağıdaki kaynaklardan yararlanılabilir:

Günün Ekseni editörleri ve muhabirleri
Resmî kurum ve kuruluşlar
Haber ajansları
Basın toplantıları
Basın bültenleri
Mahkeme ve kurum kararları
Kamuoyuna açık raporlar
Uzman görüşleri
Yerel kaynaklar
Görgü tanıkları
Okuyucu ihbarları
Doğrulanmış sosyal medya açıklamaları
Diğer güvenilir yayınlar

Başka bir yayın veya kaynaktan alınan bilgi, fotoğraf, video ya da açıklamalarda uygun olduğu ölçüde kaynak bilgisi belirtilir.

Başka bir haber sitesinin içeriği küçük değişikliklerle yeniden yayımlanmaz. Haber, özgün editoryal çalışma ve ek doğrulama sürecinden geçirilir.

6. Gizli kaynaklar

Bazı haberlerde kaynağın kimliğinin açıklanması, kaynağın güvenliği veya kamu yararı bakımından sakıncalı olabilir.

Gizli kaynak kullanıldığında:

Kaynağın bilgiye erişim durumu değerlendirilir.
Bilgi mümkünse başka kaynaklardan doğrulanır.
Kaynağın kimliği yalnızca gerekli editoryal kişilerce bilinir.
Kaynak gizliliği hukuki ve editoryal sınırlar içinde korunur.
Kaynağın kişisel çıkarları veya yönlendirme ihtimali dikkate alınır.

Tek bir anonim kaynağa dayanan ciddi iddialar, yeterli doğrulama yapılmadan yayımlanmaz.

7. Başlık ve görsel kullanımı

Başlıklar haberi açık, doğru ve anlaşılır biçimde yansıtmalıdır.

Aşağıdaki uygulamalardan kaçınılır:

İçerikle ilgisiz başlıklar
Yanıltıcı tık başlıkları
Haberde bulunmayan bilgilerin başlığa taşınması
Kesinleşmemiş iddiaların kesin gerçek gibi sunulması
Gereksiz korku ve panik oluşturan ifadeler
Kişileri aşağılayan veya hedef gösteren dil
Yanlış tarih, rakam veya isim kullanımı

Haber görselleri:

Haberle doğrudan ilişkili olmalıdır.
Temsiliyse açıkça belirtilmelidir.
Fotoğraf veya görsel kaynağı mümkün olduğunca yazılmalıdır.
Kişinin itibarını zedeleyecek biçimde yanıltıcı şekilde kullanılmamalıdır.
Montaj veya yapay olarak üretilmişse gerekli açıklama yapılmalıdır.

8. Son dakika haberleri

Son dakika etiketi yalnızca haber değeri yüksek, yeni ve önemli gelişmelerde kullanılır.

Her içerikte dikkat çekmek amacıyla “son dakika” ifadesi kullanılmaz.

Son dakika haberlerinde:

Yayın tarihi ve saati açıkça belirtilir.
Yeni bilgiler geldikçe haber güncellenir.
Güncelleme zamanı görünür şekilde gösterilir.
İlk bilgilerdeki belirsizlikler saklanmaz.
Yanlış bilgi tespit edilirse hızlı biçimde düzeltilir.

9. Düzeltme ve güncelleme politikası

Günün Ekseni’nde yayımlanan bir haberde yanlış veya eksik bilgi tespit edilmesi hâlinde içerik yeniden incelenir.

Gerekli durumlarda:

Yanlış bilgi düzeltilir.
Eksik bilgi tamamlanır.
Başlık güncellenir.
Yanlış görsel değiştirilir.
Habere açıklama veya düzeltme notu eklenir.
Güncellenme tarihi ve saati gösterilir.
Ciddi hatalarda okuyucuya açık düzeltme yapılır.
Hukuki ve editoryal şartlar oluştuğunda içerik kaldırılır veya anonimleştirilir.

Yalnızca yazım ve noktalama düzeltmeleri için ayrıca güncelleme notu eklenmesi gerekmeyebilir.

Düzeltme ve tekzip talepleri bilgi@gununekseni.com.tr adresine gönderilebilir.

10. Kişilik hakları

Haber hazırlanırken kişilerin onuru, itibarı ve temel hakları gözetilir.

Bir kişinin eleştirilmesi ile hakarete uğraması birbirinden ayrılır. Kamu yararı bulunmayan özel bilgiler yayımlanmaz.

Kişiler hakkında:

Kesinleşmemiş suçlamalar gerçekmiş gibi sunulmaz.
Küçük düşürücü ifadeler kullanılmaz.
İlgisiz aile bireyleri habere dâhil edilmez.
Özel iletişim bilgileri gereksiz yere paylaşılmaz.
Adres, telefon, kimlik numarası ve benzeri hassas bilgiler gizlenir.
Haberin kamu yararı ile kişiye verebileceği zarar arasında ölçülülük gözetilir.

11. Masumiyet karinesi

Hakkında kesinleşmiş mahkeme kararı bulunmayan kişiler suçlu olarak gösterilmez.

Soruşturma ve yargılama haberlerinde:

“Şüpheli”
“Sanık”
“Hakkında soruşturma başlatılan kişi”
“İddialara göre”

gibi hukuki durumu doğru yansıtan ifadeler kullanılır.

Gözaltına alınmak, tutuklanmak veya hakkında soruşturma açılması kesin suçluluk anlamına gelmez.

Beraat, takipsizlik veya suçlamanın ortadan kalkması gibi sonraki gelişmeler haberin bağlamına göre güncellenir.

12. Özel hayatın gizliliği

Kamu yararı bulunmayan özel hayat bilgileri yayımlanmaz.

Özel hayatla ilgili bir bilginin yayımlanmasında:

Haberin kamu yararı taşıyıp taşımadığı
Kişinin kamusal görevi
Bilginin olayla doğrudan ilişkisi
Özel hayat üzerindeki etkisi
Daha sınırlı bir anlatımın yeterli olup olmayacağı

değerlendirilir.

Özel yazışmalar, sağlık bilgileri, aile hayatı ve kişisel ilişkiler yalnızca merak uyandırdığı için haberleştirilmez.

13. Çocukların korunması

Çocuklarla ilgili haberlerde çocuğun üstün yararı esas alınır.

Çocuğun zarar görebileceği durumlarda:

Adı ve soyadı açıklanmaz.
Yüzü ve kimliğini belirleyebilecek ayrıntılar gizlenir.
Okul, adres ve aile bilgileri paylaşılmaz.
Çocuğu suçlayıcı veya damgalayıcı dil kullanılmaz.
Travmatik olayların ayrıntıları ölçülü biçimde aktarılır.
Çocuğun görüntüsü gerekli izin ve editoryal değerlendirme olmadan kullanılmaz.

Suça sürüklenen, istismara uğrayan veya hassas bir olayın tarafı olan çocukların kimliğini ortaya çıkarabilecek bilgiler yayımlanmaz.

14. Şiddet, kaza ve afet haberleri

Kaza, afet, savaş, saldırı ve şiddet haberlerinde kamuoyunu bilgilendirme amacı ile mağdurların hakları arasında denge kurulur.

Bu tür içeriklerde:

Aşırı kanlı ve sarsıcı görüntüler kullanılmaz.
Ölü ve yaralıların mahremiyetine saygı gösterilir.
Yakınları bilgilendirilmeden kimlik açıklanmamasına özen gösterilir.
Panik oluşturabilecek doğrulanmamış bilgiler yayımlanmaz.
Canlı operasyonlarda güvenliği tehlikeye atacak ayrıntılar paylaşılmaz.
İhtiyaç hâlinde hassas içerik uyarısı kullanılır.

15. İntihar ve kendine zarar verme haberleri

İntihar ve kendine zarar verme olayları haberleştirilirken özendirici, romantikleştirici veya ayrıntılı yöntem anlatan bir dil kullanılmaz.

Bu tür haberlerde:

Yöntemin ayrıntıları verilmez.
Olay tek bir nedene bağlanmaz.
Sansasyonel başlıklardan kaçınılır.
Kişinin özel hayatına saygı gösterilir.
Yakınların acısını artıracak ayrıntılar yayımlanmaz.
Kamu yararı bulunmayan vakalar haberleştirilmez.

16. Nefret söylemi ve ayrımcılık

Günün Ekseni; ırk, etnik köken, milliyet, dil, din, mezhep, cinsiyet, cinsel yönelim, engellilik, yaş, sağlık durumu veya diğer kişisel özelliklere dayalı ayrımcı yayın yapmaz.

Haberin konusu için zorunlu olmadığı sürece kişilerin bu özellikleri vurgulanmaz.

Bir kişinin eylemi, ait olduğu bütün topluluğa mal edilmez. Toplum kesimlerini hedef gösteren, aşağılayan veya düşmanlaştıran ifadelere yer verilmez.

17. Sağlık haberleri

Sağlık içerikleri hazırlanırken yanlış bilginin ciddi sonuçlar doğurabileceği dikkate alınır.

Sağlık haberlerinde:

Güvenilir uzman ve kurum görüşlerine başvurulur.
Bilimsel olarak kanıtlanmamış yöntemler kesin çözüm olarak sunulmaz.
İlaç ve tedavi tavsiyesi verilmez.
Kullanıcıların doktora başvurmasının yerini alacak ifadeler kullanılmaz.
Araştırma sonuçları kapsamı dışında genellenmez.
Sponsorlu sağlık içerikleri açıkça belirtilir.

18. Ekonomi ve finans haberleri

Ekonomi, yatırım, döviz, altın, kripto varlıklar ve finans piyasalarıyla ilgili haberlerde verilerin güncelliği ve kaynağı kontrol edilir.

Finansal içerikler kişiye özel yatırım tavsiyesi olarak sunulmaz.

Piyasa haberlerinde:

Veri tarihi ve saati belirtilir.
Geçmiş performans gelecek kazanç garantisi olarak gösterilmez.
Sponsorlu içerikler açıkça işaretlenir.
Şirket veya varlıklarla çıkar ilişkisi bulunuyorsa açıklanır.
Manipülatif fiyat tahminlerinden kaçınılır.

19. Seçim ve siyaset haberleri

Seçim dönemlerinde siyasi parti ve adaylara ilişkin haberler dengeli, doğrulanabilir ve açık kaynaklara dayanarak hazırlanır.

Anket haberlerinde:

Araştırmayı yapan kuruluş
Araştırma tarihi
Örneklem büyüklüğü
Araştırma yöntemi
Hata payı
Anketin kim tarafından yaptırıldığı

biliniyorsa belirtilir.

Siyasi reklamlar, normal haber içeriği gibi sunulmaz.

20. Yerel haberler

Türkiye’nin 81 ilinden yayımlanan yerel haberlerde de ulusal haberlerde uygulanan doğruluk ve etik kurallar geçerlidir.

Yerel ilişkiler, reklam anlaşmaları veya kişisel yakınlıklar haber kararlarını belirlememelidir.

Yerel haberlerde:

Kişisel anlaşmazlıklar kamu yararı olmadan haberleştirilmez.
Resmî kurum açıklamaları tek başına yeterli görülmeyebilir.
Haberin taraflarına ulaşılmaya çalışılır.
Küçük yerleşimlerde kişilerin kolayca tanınabileceği dikkate alınır.
Yerel işletmelere ilişkin reklam ve haber ayrımı korunur.

21. Yapay zekâ kullanımı

Günün Ekseni, haber üretim ve yayın süreçlerinde yapay zekâ destekli araçlardan yararlanabilir.

Yapay zekâ araçları aşağıdaki amaçlarla kullanılabilir:

Yazım ve dil kontrolü
Metin özetleme
Başlık önerisi oluşturma
Arşiv taramasına yardımcı olma
Veri sınıflandırma
Görsel boyutlandırma
Teknik iş süreçlerini hızlandırma

Yapay zekâ tarafından üretilen hiçbir içerik, insan editör kontrolü olmadan yayımlanmamalıdır.

Yapay zekâ kullanımında:

Bilgiler bağımsız kaynaklardan doğrulanır.
Uydurma isim, açıklama, kaynak veya veri kullanılmaz.
Yapay zekâ tarafından oluşturulan gerçekçi görseller gerekli olduğunda belirtilir.
Gerçek bir olayı temsil eden yapay görseller haber fotoğrafı gibi sunulmaz.
Kişisel veriler ve gizli belgeler kontrolsüz sistemlere aktarılmaz.
Nihai yayın sorumluluğu insan editördedir.

22. Fotoğraf, video ve kullanıcı içerikleri

Okuyucular tarafından gönderilen fotoğraf, video ve belgeler yayımlanmadan önce mümkün olduğunca doğrulanır.

Gönderen kişinin:

İçeriğin sahibi olup olmadığı
İçeriği paylaşmaya yetkili olup olmadığı
Görselin nerede ve ne zaman çekildiği
İçeriğin üzerinde değişiklik yapılıp yapılmadığı
Üçüncü kişilerin haklarını ihlal edip etmediği

değerlendirilebilir.

Kullanıcı tarafından gönderilen her içerik yayımlanmaz.

23. Telif hakları

Günün Ekseni, üçüncü kişilerin telif haklarına saygı gösterir.

Başka bir kişi veya kuruluşa ait:

Haber metni
Fotoğraf
Video
Grafik
İllüstrasyon
Belge
Ses kaydı

izin, lisans, kanuni kullanım hakkı veya uygun kaynaklandırma bulunmadan kullanılamaz.

Kaynak göstermek, her içeriğin serbestçe kullanılabileceği anlamına gelmez.

Telif hakkı bildirimleri bilgi@gununekseni.com.tr adresine gönderilebilir.

24. Reklam ve sponsorlu içerikler

Reklam, tanıtım ve sponsorlu içerikler editoryal haberlerden açık biçimde ayrılır.

Bu tür içeriklerde:

“Reklam”
“Sponsorlu İçerik”
“İş Birliği”
“Tanıtım”

gibi okuyucunun içeriğin niteliğini anlayabileceği ifadeler kullanılır.

Reklamverenler:

Haber başlıklarını belirleyemez.
Bağımsız editoryal kararları yönlendiremez.
Eleştirel haberlerin kaldırılmasını talep edemez.
Sponsorlu içeriği bağımsız haber gibi yayımlatamaz.

25. Çıkar çatışması

Editörler, yazarlar ve içerik üreticileri haberin taraflarıyla kişisel, ticari veya mali ilişkileri bulunması hâlinde bu durumu editoryal yönetime bildirmelidir.

Çıkar çatışması oluşturabilecek durumlarda haber başka bir editöre devredilebilir veya gerekli açıklama içeriğe eklenebilir.

Hediye, ödeme veya menfaat karşılığında bağımsız haber görünümünde içerik yayımlanmaz.

26. Ambargo ve basın bültenleri

Ambargolu olarak gönderilen içerikler, ambargo şartları açık ve kabul edilebilir olduğu ölçüde belirtilen zamandan önce yayımlanmaz.

Basın bültenleri doğrudan ve kontrol edilmeden haber olarak yayımlanmaz.

Bültenler:

Editoryal incelemeden geçirilir.
Reklam niteliği taşıyıp taşımadığı değerlendirilir.
Gereksiz övgü ifadelerinden arındırılabilir.
Haber değeri bulunmadığında yayımlanmayabilir.

27. Yorumlar ve kullanıcı katkıları

Kullanıcı yorumları yayımlanmadan önce veya yayımlandıktan sonra denetlenebilir.

Aşağıdaki yorumlar kaldırılabilir veya yayımlanmayabilir:

Hakaret ve tehdit içerenler
Nefret söylemi barındıranlar
Kişisel verileri ifşa edenler
Spam ve reklam içerikleri
Suç işlemeye teşvik edenler
Telif hakkını ihlal edenler
Konuyla ilgisiz tekrar içerikler
Yanıltıcı bağlantılar
Çocukların güvenliğini tehlikeye atan paylaşımlar

Eleştiri içeren yorumlar yalnızca olumsuz oldukları için kaldırılmaz.

28. Haber arşivi

Günün Ekseni’nde yayımlanan haberler, tarihsel ve editoryal arşivin parçası olabilir.

Bir haberin güncelliğini kaybetmesi tek başına silinmesini gerektirmez. Ancak içerikte yer alan bilgilerin kişi üzerindeki etkisi, kamu yararı ve arşiv değeri birlikte değerlendirilir.